ปลาหางนกยูงเป็นปลาออกลูกเป็นตัวที่เหมาะกับผู้เริ่มต้น แต่จำนวนปลาเพิ่มเร็ว จึงควรวางแผนพื้นที่อนุบาลและการคุมประชากรตั้งแต่ก่อนเริ่มเพาะ

การเลี้ยงและดูแล

1. ใช้ตู้ที่กรองได้ดีแต่กระแสน้ำไม่แรง มีพืชน้ำหรือที่หลบสำหรับลูกปลา และตรวจแอมโมเนีย ไนไตรต์ และอุณหภูมิอย่างสม่ำเสมอ
2. ให้อาหารเม็ดขนาดเล็กสลับอาหารมีชีวิตหรืออาหารแช่แข็งที่สะอาด แบ่งเป็นมื้อเล็กเพื่อลดเศษอาหาร
3. แยกปลาที่ป่วยหรือครีบหุบ และกักกันปลาใหม่ก่อนรวมฝูง เพื่อลดความเสี่ยงโรคและปรสิต

การคัดพ่อแม่พันธุ์และเพาะพันธุ์

เลือกพ่อแม่พันธุ์ที่แข็งแรง รูปร่างสมส่วน และไม่ใช่ญาติใกล้ชิดเท่าที่ทราบ เนื่องจากปลาวงศ์ Poeciliidae ผสมพันธุ์ภายใน ตัวผู้มีครีบก้นดัดแปลงเป็น gonopodium และแม่ปลาสามารถเก็บอสุจิไว้ได้ จึงอาจออกลูกได้หลายครอกแม้แยกตัวผู้ออกแล้ว (Hill & Yanong, 2023)

เมื่อต้องการรักษาสายพันธุ์ ควรแยกชุดพ่อแม่พันธุ์และบันทึกสายเลือด ไม่ควรใช้กล่องคลอดแคบนานเกินจำเป็น เมื่อแม่ปลาท้องแก่ให้มีพืชแน่นหรือพื้นที่อนุบาลแยก หลังคลอดควรแยกแม่ปลาออกเพื่อลดการกินลูก ให้อาหารลูกปลาขนาดเล็กวันละหลายมื้อในปริมาณน้อย และดูแลน้ำให้สะอาด

ข้อควรระวัง

การเพาะต่อเนื่องโดยไม่คัดสายเลือดเพิ่มความเสี่ยงลักษณะด้อย จำนวนปลาที่เพิ่มเร็วทำให้ระบบกรองรับภาระไม่ไหว จึงต้องเตรียมตู้สำรองและหาบ้านให้ปลาอย่างรับผิดชอบ

เอกสารอ้างอิง

Hill, J. E., & Yanong, R. P. E. (2023). Freshwater ornamental fish commonly cultured in Florida (Circular 54). UF/IFAS Extension. https://edis.ifas.ufl.edu/publication/FA054/pdf