กระทรวงมหาสมุทรและประมงของเกาหลีใต้ประกาศเมื่อวันที่ 27 พฤษภาคม 2569 เริ่มใช้แผนแม่บทส่งเสริมอุตสาหกรรมปลาสวยงามฉบับที่ 3 ระยะปี 2026–2030 ตั้งเป้าขยายขนาดตลาดในประเทศจาก 444,300 ล้านวอนในปี 2025 เป็น 515,000 ล้านวอนภายในปี 2030

แผนครอบคลุมการคัดเลือกปลาสวยงามยุทธศาสตร์ 5 ชนิด การสนับสนุนระบบเลี้ยงน้ำหมุนเวียนและอุปกรณ์อัตโนมัติ การพัฒนาตู้ปลาอัจฉริยะที่ใช้ AI และ IoT ตรวจคุณภาพน้ำและโรค ตลอดจนแพลตฟอร์มความรู้เรื่องการเลี้ยง การเพาะพันธุ์ และการจัดการโรค นอกจากนี้ยังให้ความสำคัญกับมาตรฐานสวัสดิภาพสัตว์น้ำและการเฝ้าระวังโรคในฟาร์ม

ภายใต้ยุทธศาสตร์ด้านโครงสร้างพื้นฐาน รัฐบาลเกาหลีใต้จะสนับสนุนการปรับปรุงฟาร์มที่มีอุปกรณ์เก่า ส่งเสริมระบบเลี้ยงน้ำหมุนเวียน เครื่องให้อาหารอัตโนมัติ และสิ่งอำนวยความสะดวกด้านกระจายสินค้า พร้อมช่วยผู้ประกอบการเริ่มต้นในเรื่องพื้นที่สำนักงาน คำปรึกษาธุรกิจ การพัฒนาต้นแบบ การประชาสัมพันธ์ และการเข้าถึงตลาดต่างประเทศผ่านงานประกวดและนิทรรศการ

แผนยังเสนอการพัฒนาบุคลากรอย่างเป็นระบบ ตั้งแต่หลักสูตรอาชีพด้านการเลี้ยงปลาสวยงาม ไปจนถึงการยกระดับคุณวุฒิผู้จัดการปลาสวยงามและการสร้างคุณวุฒิสำหรับผู้แนะนำมืออาชีพหรือผู้จัดการพิพิธภัณฑ์สัตว์น้ำ แนวทางนี้ทำให้ความรู้เรื่องคุณภาพน้ำ สุขภาพปลา ความปลอดภัยทางชีวภาพ และการบริการลูกค้ามีมาตรฐานที่ตรวจสอบได้มากขึ้น

ในด้านเทคโนโลยี แผนระบุถึงตู้ปลาอัจฉริยะที่ใช้ AI และ IoT การพัฒนาตัวกรอง ปั๊มลม และไฟส่องสว่างที่มีมูลค่าเพิ่ม ตลอดจนแพลตฟอร์ม Pet Fish ซึ่งจะรวบรวมข้อมูลลักษณะสายพันธุ์ การดูแล การจัดการโรค การเพาะพันธุ์ การให้คำปรึกษาออนไลน์ และบริการแชตบอต เป้าหมายคือช่วยให้ผู้เริ่มต้นเลี้ยงปลาได้ง่ายขึ้นโดยยังรักษามาตรฐานสวัสดิภาพ

อีกส่วนที่น่าสนใจคือการศึกษาปลาพื้นเมืองของเกาหลี เช่น Korean rose bitterling และ round-tailed paradise fish การพัฒนาเทคโนโลยีเพาะเลี้ยงสัตว์น้ำทะเลและชนิดที่อยู่ภายใต้ CITES รวมถึงแนวทางรับรองสถานะปลอดโรคสำหรับการส่งออก เช่น ปลาคาร์ป แสดงให้เห็นว่าการสร้างมูลค่าต้องเชื่อมการพัฒนาสายพันธุ์กับระบบสุขภาพสัตว์และการค้าระหว่างประเทศ

สิ่งที่ผู้ประกอบการไทยเรียนรู้ได้คือ การแข่งขันในอนาคตไม่ได้อยู่ที่สีสันหรือสายพันธุ์เพียงอย่างเดียว แต่รวมถึงข้อมูลย้อนกลับของฟาร์ม ระบบตรวจคุณภาพน้ำ มาตรฐานสุขภาพปลา การรับรองแหล่งผลิต และบริการหลังการขาย เทคโนโลยีขนาดเล็กที่เหมาะกับต้นทุนฟาร์มสามารถช่วยลดการสูญเสียและเพิ่มความเชื่อมั่นของผู้ซื้อได้

ฟาร์มไทยไม่จำเป็นต้องเริ่มจากระบบราคาแพง สามารถเริ่มจากเซนเซอร์อุณหภูมิและพีเอชที่สอบเทียบได้ ระบบแจ้งเตือนปั๊มลมหยุด การบันทึกวันให้อาหารและเปลี่ยนน้ำ การแยกพื้นที่กักกัน และรหัสประจำบ่อหรือล็อตปลา เมื่อข้อมูลเหล่านี้เชื่อมกับประวัติการรักษาและอัตรารอด ผู้เพาะเลี้ยงจะมองเห็นต้นทุนที่แท้จริงและแก้ปัญหาได้เร็วขึ้น

สำหรับผู้เลี้ยงทั่วไป เทคโนโลยีควรเป็นเครื่องมือช่วยตัดสินใจ ไม่ใช่สิ่งทดแทนการสังเกตปลา แม้ระบบจะแจ้งค่าตัวเลขปกติ แต่พฤติกรรมหลบมุม หายใจถี่ ครีบหุบ หรือกินอาหารลดลงอาจเป็นสัญญาณเริ่มต้นของปัญหา การผสมผสานข้อมูลจากเซนเซอร์กับการสังเกตทุกวันจึงเป็นหัวใจของตู้ปลาอัจฉริยะที่ดูแลปลาได้จริง

แผนของเกาหลีใต้เป็นสัญญาณว่าปลาสวยงามกำลังถูกมองเป็นทั้งสัตว์เลี้ยง เศรษฐกิจสร้างสรรค์ และอุตสาหกรรมเทคโนโลยี ผู้ประกอบการที่ลงทุนในความรู้ สวัสดิภาพปลา ความโปร่งใสของแหล่งที่มา และข้อมูลคุณภาพน้ำ จะมีโอกาสแข่งขันได้ดีกว่าการขายด้วยภาพสวยหรือราคาต่ำเพียงอย่างเดียว

ที่มา: Ministry of Oceans and Fisheries, Republic of Korea, 27 พฤษภาคม 2569
https://www.mof.go.kr/doc/en/selectDoc.do?bbsSeq=90&docSeq=66765&menuSeq=485

หมายเหตุ: เนื้อหาเรียบเรียงใหม่โดย TheSiamFish และใช้ภาพประกอบสร้างใหม่