1. ยกระดับการเพาะพันธุ์สัตว์น้ำบัญชี CITES สู่มาตรฐานดิจิทัลสากล

วันที่ 12 ตุลาคม 2569 อธิบดีกรมประมงพร้อมด้วยตัวแทนสมาคมผู้ประกอบการปลาสวยงามไทย ได้ร่วมลงนามบันทึกข้อตกลงความร่วมมือ (MOU) จัดตั้ง "ศูนย์นวัตกรรมพันธุศาสตร์และอนุรักษ์ปลาสวยงามน้ำจืดแห่งชาติ (National Freshwater Aquatic Genetics Center)" เพื่อเป็นศูนย์กลางสนับสนุนผู้เพาะเลี้ยงไทยในการยกระดับสายพันธุ์ปลาสวยงามเชิงพาณิชย์ที่มีมูลค่าสูง

จุดเน้นสำคัญในระยะแรกคือ ปลากระเบนน้ำจืดแบล็คไดมอนด์ (Black Diamond Stingray - Potamotrygon leopoldi) และ ปลาอโรวาน่า (Asian Arowana) ซึ่งจัดเป็นสัตว์น้ำในบัญชีอนุสัญญาว่าด้วยการค้าระหว่างประเทศซึ่งชนิดสัตว์ป่าและพืชป่าที่ใกล้สูญพันธุ์ (CITES Appendix II และ I ตามลำดับ) โดยศูนย์ฯ จะให้บริการฝังไมโครชิปมาตรฐาน ISO 11784/11785 และออกรหัสพันธุกรรมดิจิทัล (Digital DNA Certificate) เพื่อยืนยันว่าปลาทุกตัวเป็นลูกเพาะพันธุ์ในฟาร์มระบบปิด (Captive-Bred F2/F3) อย่างถูกต้องตามกฎหมายระหว่างประเทศ 100%

2. ระบบ CITES e-Permit ลดระยะเวลาขอใบอนุญาตส่งออกจาก 14 วัน เหลือเพียง 48 ชั่วโมง

หนึ่งในไฮไลต์สำคัญที่เปิดตัวในวันนี้คือ แพลตฟอร์ม "National CITES e-Permit Aquatic System 2026" ที่เชื่อมโยงข้อมูลระหว่างกรมประมง กรมศุลกากร และสำนักเลขาธิการ CITES สากล:

• ความเร็วในการอนุมัติ: จากเดิมที่ผู้ส่งออกต้องรอการตรวจเอกสารและรับใบอนุญาตกระดาษนาน 10–14 วัน ปัจจุบันสามารถยื่นข้อมูลออนไลน์พร้อมผลสแกนไมโครชิป และได้รับใบอนุญาตอิเล็กทรอนิกส์พร้อม QR Code ตรวจสอบย้อนกลับได้ภายในเวลาไม่เกิน 48 ชั่วโมง
• ลดความสูญเสียในการขนส่ง: ช่วยให้ผู้นำเข้าในยุโรป สหรัฐอเมริกา และญี่ปุ่น สามารถวางแผนเที่ยวบินตรงได้อย่างแม่นยำ ลดอัตราการพักคอยปลาที่สนามบิน และเพิ่มอัตราการรอดชีวิตของสัตว์น้ำสู่ระดับ 99%

3. เสียงสะท้อนจากผู้ประกอบการและโอกาสการเติบโต

นายกสมาคมผู้เพาะเลี้ยงสัตว์น้ำสวยงามไทยระบุว่า ตลาดปลากระเบนแบล็คไดมอนด์และปลาหายากของไทยมีศักยภาพสร้างรายได้เข้าประเทศปีละกว่า 600 ล้านบาท การมีระบบตรวจสอบย้อนกลับทางพันธุกรรมที่โปร่งใสจะช่วยสร้างความเชื่อมั่นอย่างสูงให้แก่ตลาดสหภาพยุโรปและสหรัฐฯ ซึ่งเข้มงวดเรื่องสวัสดิภาพสัตว์น้ำและการค้าที่ยั่งยืน ถือเป็นก้าวย่างครั้งประวัติศาสตร์ของวงการปลาสวยงามไทยสู่การเป็นผู้นำอันดับ 1 ของโลก